İbadetlerin amacı Allah rızasıdır, faydası değıldır; ama sonucundaki faydaları da bilmek gerekir...

ORUCUN BİLİMSEL FAYDALARI

Şüphesiz ki her ibadetin, hayatın belli başlı alanlarına faydası bulunmaktadır. Ramazan orucu da bir yönden sindirim sistemi ve fiziki katkıları olmakla beraber, diğer yönden insan psikolojisine ciddi faydaları vardır.

1. Oruç tutulduğu zamanlarda, hücreler kandan, normalden daha fazla glikoz almak için uyarılar gönderirler. Bu da insülin sağlığı açısından olumlu yönde etki etmektedir. Oruç tutulmayan dönemlerde, kandaki şeker seviyesini engellemektedir. Bu da insülin sağlığı açısından katkı sağlamaktadır.

2. Oruç yavaş olan metabolizmayı hızlandırarak yaşama katkı sağlar. Ayrıca sindirim sistemi sağlığına da ciddi fayda sağlar.

3. Vücutta bulunan yağ hücreleri aracılığıyla depolanan yağlar, oruçla yakılmaya başlaması sebebiyle sağlıklı zayıflama gerçekleşir. Oysa nice insanlar fıtrata aykırı bir şekilde zayıflamak için sağlığını tehlikeye atarlar. Oruç, metabolizmayı hızlandırır. Sindirim sistemini dinlendirerek sağlıklı kalori yakımını sağlar. Gıdaların enerjiye çevrilmesini sağlanır.

4. Vücudun aç kalmasıyla, hormonlar daha sağlıklı çalışır. Oruç beynin yemek yemesini teşvik eden sinyallerini düzelterek, beyne ve vücuda katkı sağlar.

5. Dengesiz ve düzensiz beslenen bireylerde, oruçla beslenme alışkanlığı kazandırılarak sağlıklı beslenme sağlanır.

6. Zihnin fonksiyonlarını arttırır. Birçok bilimsel araştırmada, orucun beynin fonksiyonlarını arttırıp beyinde yeni kök hücrelerin oluşmasını sağlayarak, zihinsel işlevleri, kimyasallar algılayıp, zihnin fonksiyonlarını kuvvetlendirdiği tespit edilmiştir. Parkinson ve Alzheimer gibi zihinsel hastalıklar da oruçla bir nevi tedavi edilir. İnsan beyni normal zamanlarda vücuda, özellikle mide ve bağırsaklara enerjisini sarf ederken, oruç tuttuğu takdirde kendisini bir nevi, onarıyor ve aktifleştiriyor.

7 Oruç vücudun kontrol sistemini geliştirip, fiziksel ve zihinsel olarak vücudun dinç olmasını sağlar.

8 Oruç vücudun bağışıklık sistemini geliştirir. Birçok hasarı giderip, kanser hücrelerinin yayılmasını dahi yavaşlatıyor. Oruç tutulduğu takdirde, vücut sağlığını olumsuz etkileyen enfeksiyonlar azalır.

9. Oruç vücudu ve cildi de temizler. Özellikle aç kaldığı takdirde, böbrek ve karaciğerdeki zehirli toksinlerin temizlenmesi sağlanır.

10. Oruç psikolojik olarak insan sağlığına ciddi bir fayda sağlar. Doktor Otto Buchinger, oruç tutmak ameliyatsız en önemli biyolojik tedavi yöntemidir, diyor ve Almanya'da oruçla birçok hasta iyileştirmiştir.

11. Oruç tutmak vücudun daha zinde bir hale gelmesini sağlar. Sınava hazırlanan çocukların ders çalışmasını engellemesi gibi düşüncelerin kesinlikle yanlış olduğu, tam tersine beynin daha sağlam çalıştığı bilimsel açıdan tespit edilmiştir.

12. Oruç, sosyal açıdan da insanlar arasında empatiyi geliştirerek yoksul ve zengin arasında bir köprü kurar. Bilimsel açıdan kanıtlanmıştır ki, başkasına fayda sağlayan kişiler psikolojik iyi oluş açısından daha yüksek düzeydedir. Dolayısıyla zengin fakire fayda sağlaması hasebiyle daha huzurlu olacak, yoksul ise ihtiyaçları giderilmesi ve kendinin anlaşılması yönüyle daha huzurlu olacaktır. Böylece oruç, topluma köprü görevi ile katkı sağlamaktadır.

13. Oruç sosyal psikoloji açısından toplumsal huzuru da artırmaktadır. Nitekim Ramazan orucu tutan insanlar daha sağlıklı düşünür, daha sabırlı olur ve kimseye zarar vermezler. Hatta oruç tutmayan insanlar bile, Ramazan ayında daha sabırlı daha sakin olmaları hasebiyle, toplumsal açıdan da huzur, mutluluk ve toplumsal barış'a katkı sağlanmış olurlar.

13. Japon Bilim Adamı Yoshinori Ohsumi, oruçla ilgili yaptığı çalışmalarda, orucun bağışıklık mekanizmasını komple yenileyerek, insan vücudunun gençleşmesini, zindeleşmesini sağladığını kanıtlayarak, 2016 Nobel Tıp ödülünü kazanmıştır. Japon biyolog orucun sağlık açısından çok ciddi faydalar sağladığını kanıtlamıştır.

14. Nobel ödüllü bilim adamı olan Dr. Alexis Carrel, normalde organizmada depolanmış besin maddelerinin oruç esnasında harcandığını, daha sonra ise bu harcanan besin maddeleri yerine yenilerinin geçtiğini, böylece bütün vücudun yenilendiğini ispat etmiştir.

15. Oruç sorumluluk ve değerler eğitimi açısından da önem arz etmektedir. Orucun İslam'ın 5 şartı olması dolayısıyla, oruç tutmak bir sorumluluktur. Oruç tutarak hem bu sorumluluk yerine getirilmiş olur, hem de değerlerimizin irade ile yaşatılması söz konusu olacaktır. Dolayısıyla bu konuda çocuklara da daha küçük yaşlarda oruç tutturmak gerektiği aşikardır. 12 yaş altı çocuklar da, tutabilecekleri ölçüde oruç tutturulmalıdır. Mesela 7 yaşındaki bir çocuğa, ikindiye kadar ya da öğleye kadar oruç tutturulmalıdır. Nitekim ergenliğe kadar hiç oruç tutmayan bir çocuk ergenliğe girdikten sonra da oruç tutması kolay olmayacaktır.

Sonuç olarak her farz ve sünnette gerek sosyal, gerek kültürel, gerek fiziksel, gerekse psikolojik yönden mutlaka bir fayda bulunmaktadır. Orucun faydaları da yukarıda bir kısmını saydığımız prensipleri içermektedir.

Adnan Kalkan
Psikoterapist

*

Ramazan ayından sonra da belli aralıklarla ( haftada 2 gün gibi ) oruç tutarak hem amel defterimiz de ki sevap hanemizi çoğaltabilir hem de ömrümüzün kalan kısmını daha sıhhatli bir şekilde geçirebiliriz. Oruç tutamayanlar veya amel defterini sevaplarla başka şekilde doldurmayı düşünenler sıhhatli yaşayıp kilosunu olması gereken seviyede tutmak isterler ise onlara oruç diyetini önerebilirim.

ORUÇ DİYETİ NEDİR?

Yıllardır diyetisyenlerden kilo vermek için hep ‘az az ama sık sık’ yememiz gerektiğini duyduk. Ancak son zamanların en gözde diyeti ‘intermittent fasting’ alışılmışın dışına çıkıyor. Sürekli yemek yemek istemeyen, gün boyunca yalnızca gerekli besinleri almak isteyenler aralıklı oruç tam da size göre!

Bu diyette yediklerinizden çok, ne zaman yediğinize dikkat etmeniz gerekiyor. Yalnızca belli saat aralıklarında yemek yiyebiliyorsunuz hedef kilonuza ulaşmak için, diyetisyen kontrolünde hemen uygulamaya başlayabilirsiniz!

16/8 YÖNTEMİ:

16/8 yönteminde 16 saat aç kalıp, günün yalnızca 8 saati yemek yiyebiliyorsunuz. Bu 8 saatlik aralık, genellikle öğlen 12 ile akşam 8 arası oluyor. Sabah 12’ye kadar aç kaldığınızda, vücuttaki yağ depolayan hormon olan insülinin salınımı azalıyor. Azalan insülin hormonu üretimi de glikozun ve yağın depolandığı bölgelerden kana geçmesine ve parçalanmasına yardımcı oluyor. Saat aralıklarına dikkat etmek bu diyetin bir numaralı kuralı olsa da, zararlı yiyeceklerden kaçınmak da her diyette olduğu gibi önemli.

Yemek yiyebildiğimiz aralıkta nasıl beslenmeliyiz?

Aralıklı oruç diyetini uygularken verilen 8 saat aralığında yiyeceklerinizi, yağ yakımını destekleyecek besinler arasından seçmeniz daha hızlı kilo vermenize yardımcı olacaktır. Zararlı besinler daha çabuk acıkmanıza ve yağ yakımının yavaşlamasına sebep olur. Bu isteyeceğimiz en son şey!

Öğlen 12’de yemek yemeye ister kahvaltıyla isterseniz de öğlen yemeğiyle başlayabilirsiniz. Kahvaltı yapacaksanız yumurta, peynir, hindi füme gibi yağa dönüşmeyecek besinler tercih edin. Daha sonra akşam yemeğine kadar süt, yoğurt ya da galeta-peynir ikilisiyle ara öğün yapabilirsiniz.

Akşam yemeğinde mutlaka et veya sebze yemeyi ihmal etmeyin! Yanında bir tabak çorba ve yoğurt şahane olur. Oruç diyeti kurallarına göre saat akşam 8’den sonra bir şey yiyemiyoruz ama şekersiz kalorisiz içecekler serbest!

Not: Bilim insanları, aralıklı oruç diyetini yapanlara, balık ve kuru yemiş gibi doğal yağları, protein kaynaklarını, tahılları, karbonhidratlı yiyecekleri ve yeterli miktarda lif, vitamin ve minerali almak için de bolca meyve sebze tüketmelerini öneriyor.

Oruç diyetini kimler yapamaz?

Aralıklı oruç (intermittent fasting) hamileler, büyüme çağında olan çocuklar, böbrek ve diyabet hastaları için uygun bir diyet değil. Bu kişilerin vücutlarına çok fazla zarar verebilir. Oruç diyeti yöntemi sağlıklı birinin vücudunu bile epey zorladığından, her halükarda diyetisyen kontrolünde yapılmalı. Hatta belirli aralıklarla kan tahlilleri yapılması iyi olacaktır. Tahlil sonuçlarınıza göre diyetin size uygun olup olmadığını öğrenebilirsiniz.

Diyetisyen Doktor Patel’e göre, oruç diyeti için diğer diyetlerden daha zararlı ya da daha faydalı şeklinde bir kıyaslama yapabilmek için yeterli süre henüz geçmiş değil: “Çok geniş çaplı denemeler yapmadık ama bu alandaki bulgular gittikçe artıyor. Şimdilik ne siyah ne beyaz; ancak var olan araştırmalara göre, düzgün uygulandığı zaman olumlu etkileri olan bir diyet olduğunu görüyoruz.” 2017’de Annual Review of Nutrition (Yıllık Beslenme Değerlendirmesi) isimli dergide yer alan araştırma özetine göre de bu yöntemi deneyen 16 kişiden 11’i kilo vermeyi başardı. Karar sizin!

# YAZARIN DİĞER YAZILARI

Yazar Mustafa Bilgen - Mesaj Gönder


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Gurbetteki Erzurum Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Gurbetteki Erzurum hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.



İstanbul Markaları

Gurbetteki Erzurum, İstanbul ile özdeşleşen markaları ağırlıyor.

+90 (216) 492 36 36
Reklam bilgi